🏗 Belka — reakcje podporowe z trzech warunków równowagi

Dodaj siły, przesuń obciążenie i zobacz, skąd biorą się reakcje podpór

Aₓ • reakcja pozioma

0 kN

Warunek ΣFₓ = 0 ✓

Aᵧ • reakcja pionowa

0 kN

Warunek ΣFᵧ = 0 ✓

Bᵧ • reakcja pionowa

0 kN

Warunek ΣMA = 0 ✓

Podpora A: przegub • podpora B: rolka

L = 6 m • siły w kN • momenty w kN·m
Reakcje obliczają się przy każdej zmianie obciążenia.
ObciążeniaReakcje AReakcja BWypadkowa Rₐ
Rozwiązanie krok po kroku

Jak rozwiązuje się belkę?

ΣFₓ = 0   ΣFᵧ = 0   ΣMₐ = 0

1. Zastąp podpory reakcjami

Przegub A blokuje przesunięcie w obu kierunkach: pojawiają się Aₓ i Aᵧ. Rolka B pozwala przesuwać się poziomo i daje tylko reakcję pionową Bᵧ. Obie podpory pozwalają na obrót — nie zastępujemy ich momentami utwierdzenia.

2. Rozłóż siły skośne

Przy kącie α mierzonym od osi +x składowe wynoszą Fₓ = F · cos α i Fᵧ = F · sin α. W dół oznacza α = −90°, w prawo 0°, w górę +90°, w lewo 180°.

3. Zapisz trzy równania

ΣFₓ = 0 daje od razu Aₓ. Następnie policz momenty względem A: reakcje Aₓ i Aᵧ nie mają wtedy ramienia i znikają z równania. Pozostaje jedna niewiadoma Bᵧ. Na końcu ΣFᵧ = 0 pozwala obliczyć Aᵧ.

4. Ukośna reakcja i jej składowe

Rₐ = √(Aₓ² + Aᵧ²) to ten sam fizyczny wektor co jego dwie składowe. Nie dodajemy Rₐ, Aₓ i Aᵧ jako trzech osobnych obciążeń. Animacja tylko zmienia sposób przedstawienia reakcji. Przycisk „Rozłóż reakcję A” powtarza pokaz.

Znaki i ramiona

Przyjmujemy +x w prawo, +y do góry, dodatni moment ↺. Moment pionowej siły względem A wynosi Fᵧ · (x − a). Ramię może być ujemne przy obciążeniu na lewym wysięgu. Siły poziome działają w osi belki, dlatego ich moment względem A jest zerowy. Moment skupiony dodajemy bez mnożenia przez odległość.

Ujemna reakcja to informacja

Wartość ujemna oznacza zwrot przeciwny do przyjętego dodatniego. Przegub A jest zamocowany i może przenosić reakcję w dół. Zwykła rolka B pod belką może ją jedynie podpierać. Jeśli wyjdzie Bᵧ < 0, bez dodatkowego docisku belka straci kontakt z podporą — samo formalne spełnienie równań nie zapewnia wtedy fizycznego podparcia.

Spróbuj samodzielnie

Przesuwaj jedną pionową siłę od A do B i obserwuj, jak reakcje „przekazują” sobie obciążenie. Dodaj siłę poziomą: zmieni się Aₓ, ale nie Bᵧ. Potem przyłóż dwie równe przeciwne siły w różnych miejscach — ich suma może być zerowa, a reakcje nadal będą potrzebne do zrównoważenia momentu.